1403/03/24
شهریار زروکی

شهریار زروکی

مرتبه علمی: دانشیار
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
اسکاپوس:
دانشکده: دانشکده علوم اقتصادی و اداری
نشانی:
تلفن: 01135302564

مشخصات پژوهش

عنوان
برآورد فرار مالیاتی با روش تانزی و تحلیل اثر ابزارهای مالی دولت
نوع پژوهش
مقاله چاپ شده
کلیدواژه‌ها
فرار مالیاتی، اندازۀ دولت، ایران، رهیافت خود توضیحی با وقفه های توزیعی
سال 1401
مجله مطالعات اقتصادي كاربردي ايران
شناسه DOI
پژوهشگران شهریار زروکی ، آرمان یوسفی بارفروشی ، علی توسلی نیا ، مروارید حدیدی

چکیده

در اقتصاد ایران درآمد مالیاتی بخش عمده‎ای از منابع مالی دولت را طی سال‎های اخیر تشکیل داده است؛ به نحوی که بر اساس آمار بانک مرکزی ایران در سال 1396 در حدود 45% از کل منابع مالی دولت، درآمد مالیاتی بوده است. با توجه به ترکیب منابع مالی دولت، مواردی مانند تحریم‎های نفتی، قیمت نفت، میزان فروش نفت و فرار مالیاتی ازجمله مهم‎ترین عوامل تأثیرگذار بر درآمد دولت در اقتصاد ایران می باشند؛ از این رو نظر به اهمیت پدیدۀ فرار مالیاتی به عنوان یکی از اصلی ترین عامل تأثیرگذار بر درآمد دولت، در پژوهش حاضر تأثیر اندازۀ کل دولت و ترکیب آن بر فرار مالیاتی در ایران طی دورۀ زمانی 1358-1398 با استفاده از روش خود توضیحی با وقفه های توزیعی بررسی شده است. با توجه به دو الگو بررسی شده در پژوهش، نتایج نشان می‎دهد که اندازۀ کل و اندازۀ جاری دولت اثری مستقیم (نامطلوب) بر فرار مالیاتی دارند؛ درحالی که اندازۀ عمرانی دولت با اثری معکوس (مطلوب) همراه است. هم چنین فرار مالیاتی به طور مستقیم (نامطلوب) از بیکاری و شاخص تعمیق مالی تأثیر می‎پذیرد. ضمن این که مالیات کل، مالیات مستقیم و مالیات غیرمستقیم اثر نامطلوبی بر فرار مالیاتی دارند.