1403/03/08
غلامرضا پیروز

غلامرضا پیروز

مرتبه علمی: استاد
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
اسکاپوس:
دانشکده: دانشکدۀ ادبیّات و زبان‌های خارجی
نشانی:
تلفن: 011-3530-2661(011-3528-0967)

مشخصات پژوهش

عنوان
گفتمان شناسی انتقادی چوبک، در رمان «تنگسیر»
نوع پژوهش
مقاله چاپ شده
کلیدواژه‌ها
گفتمان شناسی، فرکلاف، کردار اجتماعی، چوبک، تنگسیر
سال 1396
مجله متن پژوهي ادبي
شناسه DOI
پژوهشگران صفوراسادات رشیدی ، علی اکبر باقری خلیلی ، غلامرضا پیروز

چکیده

تحلیل گفتمان انتقادی، رویکردی میان رشته ای و روشی تحلیلی است که به دنبال شناخت گفتمان های مختلف، کشف حقایق نهان در ژرف ساخت آن ها و تبیین نوع رابطه گفتمان ها، گویندگان و نویسندگان باقدرت است. از سویی، ادبیات، به ویژه داستان و رمان، به سبب سرشت مردمی و مرتبط با موضوعات اجتماعی، یکی از عرصه های بروز و ظهور گفتمان است. ادبیات سرشار از حقایق تاریخی است که گاه در قالب داستان و رمان بیان می شوند و با درک و کشف آن ها می توان به شناخت هرچه بهتر تاریخ و فرهنگ یک کشور نایل آمد. این مقاله با بررسی رمان «تنگسیر»، به عنوان نخستین رمان چوبک در دهه چهل، گفتمان های حاکم بر آن، به ویژه گفتمان خاص چوبک را در آن برهه تاریخی ـ سیاسی از منظر رویکرد انتقادی فرکلاف تحلیل کرده است. گفتمان شناسی این اثر نشان می دهد که چوبک در دهه پرالتهاب و ایدئولوژیک چهل، اثری سیاسی پدید آورده که رویکرد، زبان و مضامین انقلابی دارد و غالب نشانه های به کار رفته در آن، حاکی از این است که گفتمان نویسنده، ضد حکومت، ضد استبداد و استعمار است و او نسبت به تغییر شرایط، نگاهی مثبت دارد، تغییری که به پشتوانه خیزش مردمی، در سایه اتحاد و با تکیه بر سلاح به دست می آید.