09 مرداد 1400
جواد تقي زاده

جواد تقی زاده

مرتبه علمی: دانشیار
نشانی:
تحصیلات: دکترای تخصصی / حقوق عمومی
تلفن: 01135302175
دانشکده: دانشکده حقوق و علوم سیاسی

مشخصات پژوهش

عنوان صيانت از قانون اساسي توسط قضات محاكم با تاكيد بر اصل يكصد و هفتادم قانون اساسي
نوع پژوهش مقاله چاپ شده
کلیدواژه‌ها
قانون اساسی؛ نظارت قضایی؛ قضات؛ نظارت اساسی؛ آیین نامه های دولتی
مجله مطالعات حقوقی
شناسه DOI http://jls.shirazu.ac.ir/article_3748_1fe37ff89774
پژوهشگران جواد تقی زاده (نفر اول) ، مرتضی نجابت خواه (نفر دوم) ، رضوان فدایی (نفر سوم)

چکیده

قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران درباره صلاحیت نظارت اساسی قضات محاکم بر قوانین عادی ساکت است اما اصل 170 قانون اساسی نظارت قضایی قضات محاکم بر تصویب نامه ها و آیین نامه های دولتی را پیش بینی کرده است. اصل مذکور مقرر می دارد: «قضات دادگاه ها مکلف اند از اجرای تصویب نامه ها و آیین نامه های دولتی که مخالف با قوانین و مقررات اسلامی یا خارج از حدود اختیارات قوه مجریه است خودداری کنند...». به نظر می رسد عبارت "قضات دادگاه ها" شامل قضات دادگاه های عادی، قضات دیوان عدالت اداری و قضات شوراهای حل اختلاف می شود. همچنین نظارت قضایی قضات تنها به آیین نامه ها و تصویب نامه های مصوب قوه مجریه منحصر نمی گردد بلکه آیین نامه ها و مصوبات سایر نهادهای حکومتی را نیز شامل می شود، به جز آنچه در ماده 12 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری استثنا شده است. به نظر می رسد که منظور از واژه قوانین در اصل 170 قانون اساسی نیز اعم از قانون اساسی و قانون عادی است. لذا قضات از صلاحیت نظارت اساسی بر هنجارهای درجه سوم همانند صلاحیت نظارت قانونی بر آن ها برخوردار هستند.