17 بهمن 1401
مسعود روحاني

مسعود روحانی

مرتبه علمی: استاد
نشانی: بابلسر- پردیس دانشگاه مازندران- دانشکده علوم انسانی- گروه زبان و ادبیات فارسی
تحصیلات: دکترای تخصصی / زبان و ادبیات فارسی
تلفن: 01135303120
دانشکده: دانشکده ادبیات و زبان های خارجی

مشخصات پژوهش

عنوان تحليل داستان «شيخ صنعان» منطق الطير عطار بر اساس نظريه كنشي گرماس
نوع پژوهش مقاله چاپ شده
کلیدواژه‌ها
قصه ، گرماس ، الگوی کنشی، عطار، شیخ صنعان، کنش گر ،دختر ترسا
مجله پژوهش های ادب عرفانی (گوهر گویا)
شناسه DOI
پژوهشگران مسعود روحانی (نفر اول) ، علی اکبر شوبکلایی (نفر دوم)

چکیده

ساختارگرایی ادبی به دنبال آن است تا علمی ترین مبنای ممکن را برای مطالعات ادبی فراهم آورد. ساختارگرایی روش تحلیل متن و شناخت نظام آن است. ای.جی. گرماس یکی از روایت شناسانی است که با ارایه الگوی کنشی، تحلیل و شناخت روایت را آسان تر کرده است. گرماس با ساده کردن الگوی تحلیل قصه پراپ، نشان داد که همه عناصر تشکیل دهنده قصه، قابل تجزیه و تحلیل و دارای نقش موثرند. این کنش گرها ممکن است، اشیا، مفاهیم یا اشخاص باشند. مدل گرماس بسیار انعطاف پذیر است و ظرفیت بالایی برای تجزیه و تحلیل قصه دارد. در این مقاله کوشش شده است، نمونه هایی روشن و عینی از داستان شیخ صنعان بر مبنای الگوی کنشی گرماس ارائه شود. داستان شیخ صنعان، طولانی ترین و مشهورترین حکایت منطق الطیر است و یکی از داستان هایی است که مورد توجه محققان منطق الطیر قرار گرفته است. داستانی است که دارای افت و خیزها و کشش ها و کوشش هایی است که امکان تحلیل آن را بر مبنای الگوی یاد شده فراهم می کند. تحلیل قصه شیخ صنعان بر اساس مدل گرماس هم استواری قصه و ساختار و پیوستگی اجزای آن را نشان می دهد و هم بازگو کننده توانایی این الگو در شناخت ساختار و نظام قصه های کهن فارسی است.